معرفی انواع انگل سگ + علائم و درمان آن

انگل سگ چیست و چه شکلی است؟

اگه بخوایم خیلی ساده بگیم، انگل سگ (Dog Parasite) یه عامل بیماری‌زا و موذیه که بدو بدو میاد تا سگتون رو مریض کنه. مثلاً شپش سگ یکی از اون انگل‌هاییه که بیشتر توی سگ‌های حمایتی و بدون صاحب دیده میشه.

اگه سرپرست سگ باشید، تشخیص انگل‌های خارجی مثل کک یا شپش براتون مثل آب خوردنه؛ چرا؟ چون این حشرات روی پوست و موی سگ راه میرن و با چشم غیرمسلح هم دیده می‌شن. اما داستان در مورد انگل‌های داخلی فرق می‌کنه؛ اون‌ها رو نمیشه با چشم دید و حتماً باید منتظر یه نشانه از طرف بدن سگ باشیم. مثلاً شاید باورتون نشه ولی حتی سرفه سگ هم می‌تونه نشانه‌ای از ابتلایش به یه انگل داخلی باشه!

متأسفانه این انگل‌ها حسابی پت شما رو کلافه و آزار میدن و اگه بهشون رسیدگی نشه، مشکلات خیلی جدی برای سلامتیش درست می‌کنن. تازه، گاهی اوقات پت قشنگتون می‌تونه ناقل بیماری به خود شما هم باشه! به گفته سایت معتبر thesprucepets ، بعضی از انگل‌های حیوانات «زئونوز» هستن؛ یعنی بیماری یا انگل می‌تونه خیلی راحت از حیوان به انسان منتقل بشه. البته با وجود کلی داروی باکیفیت و توپ برای پیشگیری و درمان انگل سگ، اصلاً جای نگرانی نیست.

انواع انگل در سگ ها

به طور کلی دو دسته انگل سگ وجود داره که به عنوان سرپرست پت حتماً باید اون‌ها رو مثل کف دستتون بشناسید: انگل‌های خارجی و انگل‌های داخلی. اگه به پت رسیدگی نکنید، این موجودات ریز به سرعت تو بدنش رشد و تکثیر می‌شن. انگل‌های خارجی مثل کک سگ روی پوست و موی حیوان جولان میدن؛ اما انگل‌های داخلی یا همون انگل‌های گوارشی مثل کرم قلابدار، حلقوی و نواری، صاف میرن داخل بدن و روده سگ جا خوش می‌کنن و ممکنه از اصلی‌ترین دلایل استفراغ سگ باشن.

1. انگل خارجی سگ

همون‌طور که از اسمش پیداست، این انگل خارج از بدن سگ رشد می‌کنه. بر اساس تحقیقات انجمن دامپزشکی آمریکا (AVMA)، تعداد خیلی زیادی از حیوانات خانگی ممکنه توی طول زندگیشون درگیر انگل‌های خارجی بشن. عوارض انگل خارجی سگ خودش رو به شکل مشکلات پوستی شدید نشون میده. تازه بیشتر این سگ‌ها ناقل بیماری هستن و می‌تونن سگ‌های دیگه رو هم آلوده کنن. بیایید با چندتا از رایج‌ترین انگل‌های خارجی آشنا بشیم:

2. کَک نوعی انگل در بدن سگ

کک سگ یه حشره ریز، قهوه‌ای و بدون باله که از خون پستانداران تغذیه می‌کنه. این حشرات عاشق آب‌وهوای گرم و مرطوب هستن و توی این مناطق حسابی زاد و ولد می‌کنن. اگه دیدید سگتون داره خودش رو به شدت و با حرص می‌خارونه، احتمالاً کک جگرش رو خون کرده! اگه درمانش نکنید، سگتون به خاطر مکیده شدن خونش دچار کم‌خونی میشه. تازه بعضی از تخم‌های کک، کرم نواری دارن و اگه سگ موقع خاروندن، کک رو قورت بده، دچار انگل روده‌ای هم میشه!

3. کنه در بدن سگ

کنه سگ یه انگل خارجی فوق‌العاده خطرناکه که می‌تونه بیماری‌های جدی مثل تب خالدار، لایم و ارلیشیوز رو به جون پت بندازه. حدود ۸۰۰ گونه کنه توی دنیا وجود داره که همه‌شون خون‌خوارن! عمر کنه‌ها گاهی تا ۳ سال هم می‌رسه و وقتی از تخم در میان، حتماً باید خون یه بینوا رو بخورن تا زنده بمونن. کنه گوش یکی از رایج‌ترین انواع کنه توی سگ‌هاست که باید حواستون بهش باشه.

4. شپش انگل خارجی سگ‌ها

شپش‌ها روی پوست و لای موهای سگ زندگی می‌کنن. خوشبختانه این انگل رو میشه با شامپوها و حشره‌کش‌های مخصوص دامپزشکی خیلی راحت از بین برد. یه نکته کنکوری بگم: شپش سگ با شپش انسان فرق داره؛ یعنی شپش سگ فقط خون سگ رو دوست داره و به انسان سرایت نمی‌کنه. ممکنه پوست شما رو گاز بگیره، ولی براتون خطرناک نیست.

5. انگل داخلی سگ

انواع مختلفی از انگل داخلی سگ وجود داره که مثل یک دشمن مخفی سلامتی پت رو تهدید می‌کنن. کرم قلب، کرم گرد یا لوله‌ای، کرم‌های نواری، کرم‌های قلابدار و کرم‌های شلاقی جزو این دسته هستن. این انگل‌های گوارشی سگ شوخی‌بردار نیستن و باید هر چه ‌زودتر دمشون رو بچینید!

6. کرم قلب سگ

این انگل داخلی ترسناک، توسط پشه منتقل میشه! وقتی یه پشه آلوده سگ رو نیش می‌زنه، لارو کرم قلب رو وارد جریان خونش می‌کنه. این انگل کم‌کم بزرگ میشه و میره دقیقاً توی رگ‌های اصلی قلب سگ زندگی می‌کنه! طول این کرم بین ۱۵ تا ۳۶ سانتی‌متره و بطن راست قلب رو اشغال می‌کنه. سرفه سگ و خستگی مفرط از علائم اصلی این بیماری خطرناکه.

6. انگل‌های گوارشی سگ

برخی از انگل‌های داخلی سگ، در بخش گوارش زندگی می‌کنن. به همین دلیل به آن‌ها انگل گوارشی می‌گویند.

7. کرم‌های گرد یا لوله‌ای

این کرم‌های سفید و شبیه به اسپاگتی، توی روده به صورت آزادانه حرکت می‌کنن. اگه توله‌سگ به این انگل آلوده بشه، رشدش متوقف میشه و دچار نفخ شدید میشه؛ به طوری که شکمش کاملاً برجسته و گرد میشه که بهش می‌گن «شکم گلدانی». این انگل از طریق مدفوع آلوده به سگ‌های دیگه منتقل میشه.

8. کرم های قلابدار

بدون تعارف، کرم قلابدار از خطرناک‌ترین انگل‌های گوارشیه. طولش حدود ۱ تا ۲ سانتی‌متره، ولی با قلاب‌های بدجنسش به دیواره روده کوچک می‌چسبه و خون سگ رو می‌مکه! این کار باعث کم‌خونی شدید و حتی عفونت‌های پوستی و اگزما توی سگ میشه.

9. کرم های شلاقی

این کرم‌های کوچک ۶ میلی‌متری، انتهای روده بزرگ سگ رو برای زندگی انتخاب می‌کنن و باعث التهاب شدید می‌شن. اسهال آبکی و مزمن، اسهال خونی و کاهش وزن شدید از علائم اصلی ابتلا به کرم شلاقی هستن که زندگی سگ رو واقعاً به خطر می‌اندازن.

10. کرم پهن یا نواری

این انگل برای تکمیل چرخه زندگیش نیاز به یه میزبان واسط داره؛ یعنی سگ نمی‌تونه این کرم رو مستقیماً از یه سگ یا گربه دیگه بگیره، بلکه معمولاً از طریق بلعیدن کک‌های آلوده به این انگل مبتلا میشه. گونه‌های مختلفی داره؛ بعضی‌هاشون برای سگ‌های بالغ خطری ندارن ولی توی توله‌ها باعث انسداد روده می‌شن.

توکسوپلاسموزیس و تریپانوزومیازیس چیست؟

• توکسوپلاسموزیس (Toxoplasmosis): یه بیماری انگلی تک‌یاخته‌ایه که بین انسان و حیوان مشترکه. گربه‌ها میزبان اصلیش هستن ولی سگ‌ها هم بهش مبتلا می‌شن. سگ‌های بالغ با سیستم ایمنی قوی معمولاً هیچ علامتی نشون نمیدن؛ اما توی توله‌ها یا سگ‌های بیمار، انگل تو کل بدن پخش میشه و علائمی مثل تب شدید، اسهال، سرفه، تنگی نفس، یرقان (زردی)، تشنج و حتی مرگ رو به همراه داره. درمانش هم معمولاً با آنتی‌بیوتیک‌های مخصوص تحت نظر دامپزشکه.
• تریپانوزومیازیس: این انگل سگ توسط تک‌سلولی‌هایی به اسم «تریپانوزوما» ایجاد میشه که دو نوع آمریکایی و آفریقایی داره. این بیماری قبلاً فقط بین حیوانات وحشی بود، اما کم‌کم به حیوانات اهلی مثل سگ، اسب و گاو هم رسید و حالا یه بیماری مشترک بین انسان و دام به حساب میاد. از اونجایی که سگ رفیق نزدیک انسانه، نقش زیادی توی حفظ چرخه انتقال این انگل به انسان داره.

علائم انگل در سگ‌ها

هر انگلی (چه داخلی و چه خارجی) یه سری ردپا از خودش به جا میذاره. انگل‌های خارجی چون روی پوست هستن، تشخیصشون سریع‌تره و نمی‌ذارن کار به جاهای باریک بکشه. اما انگل‌های داخلی یکم موذی‌ترن.

علائم انگل خارجی در سگ‌ها

خاراندن بیش از حد: خاراندن معمولی طبیعیه، اما اگه سگتون کلافه شده و دائم داره خودش رو می‌خارونه، شک نکنید کک یا کنه داره.

جویدن زیاد بدن: گاهی سگ به خاطر سوزش و خارش، شروع می‌کنه به گاز گرفتن و جویدن دست و پا یا دم خودش.

پوست قرمز و ملتهب: محل گزیدگی انگل‌ها قرمز، متورم و ملتهب میشه.

ریزش مو و پوسته شدن: ریزش موی تکه‌ای، شوره و تغییر رنگ پوست از نشانه‌های واضح انگل‌های پوستیه.

کت خشک و ظاهر فلس‌دار: موهای سگ حالت شادابی خودش رو از دست میده و زبر و خشک میشه.

ذرات سیاه در گوش: اگه توی گوش سگ کلی ترشحات و ذرات سیاه دیدید، احتمالاً درگیر مایت یا کنه گوش شده.

رفتار بی‌قرار: سوزش و خارش شدید پوست باعث میشه هاپوتون یه جا بند نشه و دائم بی‌قراری کنه.

مشاوره آنلاین دامپزشکی پت بوم!

دامپزشکان آنلاین هستند

نگران سلامت سگت هستی؟ ما اینجاییم تا کمکت کنیم!

تیم دامپزشکان پت بوم با تجربه و دانش کافی، آماده‌اند تا هر مشکلی که برای سگ عزیزتون پیش اومده رو برطرف کنن.

همین حالا با دامپزشک صحبت کن!

علائم انگل داخلی در سگ‌ها

اسهال (با یا بدون خون و مخاط): اسهال سگ می‌تونه ساده باشه یا به صورت اسهال خونی شدید که حالت اورژانسی داره.

استفراغ: یکی از نشانه‌های بارز وجود انگل گوارشیه (البته اگه مسمومیت غذایی نباشه).

کاهش وزن و از دست دادن اشتها: انگل‌ها غذای سگ رو می‌خورن؛ واسه همین پت روز به روز لاغرتر و بی‌اشتهاتر میشه.

شکم متورم (شکم گلدانی): مخصوصاً توی توله‌ها، نشانه وجود کرم گرد در روده‌ست.

کاهش فعالیت: سگ شیطون شما یهو بی‌حال میشه و دیگه حس و حال بازی نداره.

اسکوتینگ (کشیدن مقعد روی زمین): وقتی سگ به خاطر کرم‌های مقعدی دچار خارش میشه، باسنش رو روی فرش یا زمین می‌کشه.

کرم‌های قابل مشاهده در مدفوع: گاهی کرم‌های زنده یا قطعاتی شبیه دانه برنج رو می‌تونید توی مدفوع سگ ببینید.

سرفه و دشواری در تنفس: نشانه‌ای از هجوم کرم قلب یا کرم‌های ریوی.

قرص انگل سگ چیست و چه زمانی مصرف می‌شود؟

اگه سگتون دچار انگل بشه، بهترین و قاطع‌ترین راه‌کار، استفاده از داروها و قرص ضد انگل سگ هست. این قرص‌ها دقیقاً مثل قرص‌های ضد انگل انسانی فرموله شدن تا این موجودات موذی رو تارومار کنن.

⚠️ یادتون باشه: دوز و نوع قرص انگل حتماً باید توسط دامپزشک تجویز بشه و مصرف خودسرانه اون اصلاً کار درستی نیست.

مدت زمان مصرف این قرص‌ها کاملاً بستگی به نوع انگل و سن پت داره. خیلی‌ها می‌پرسن آیا این قرص‌ها عوارض دارن؟ معمولاً قرص‌های استاندارد انگل بدون عوارض هستن؛ اما برای اینکه مجبور نشید مدام به سگتون قرص بدید (که مصرف زیادش گوارش سگ رو حساس می‌کنه)، بهتره محیط زندگیش رو تمیز نگه دارید تا دوباره مبتلا نشه.

سگ‌ها چطور انگل می‌گیرن؟

خیلی راحت! کافیه سگتون توی پیاده‌روی آب یا غذای آلوده بخوره، مدفوع سگ دیگه‌ای رو بو کنه یا لیس بزنه، یا با یه حیوان آلوده بازی کنه. از اونجایی که بعضی انگل‌ها بین ما و سگ‌ها مشترکن، رعایت بهداشت پت در واقع حفظ سلامت خودتونه.

تشخیص و درمان خانگی انگل سگ

برای انگل‌های خارجی، دامپزشک با یه نگاه و معاینه پوست متوجه مشکل میشه. اما برای انگل‌های داخلی، حتماً نیازه که آزمایش مدفوع یا آزمایش خون گرفته بشه.

برخی از سرپرست‌ها به دنبال درمان خانگی انگل سگ هستن؛ یادتون باشه درمان‌های خانگی (مثل سیر یا سرکه سیب) شاید تا حدی کمک‌کننده باشن، اما به هیچ‌وجه نمی‌تونن انگل‌های شدید رو ریشه‌کن کنن و حتی ممکنه به دستگاه گوارش سگ آسیب بزنن. پس قبل از هر کاری، حتماً با یه متخصص مشورت کنید.

اگر به خاطر مشغله کاری وقت نمی‌کنید پت رو حضوری به کلینیک ببرید، با مشاوره آنلاین دامپزشکی پت‌بوم می‌تونید خیلی راحت و بدون نیاز به مراجعه حضوری، علائم سگتون رو به دامپزشک بگید و نسخه و راهنمایی لازم رو بگیرید.

آیا انگل‌ها در جریان خون سگ زندگی می‌کنند؟

انگل‌ها دو دسته هستند که برخی از آنها به صورت خارجی روی پوست حیوان زندگی می‌کنند و برخی دیگر به صورت داخلی در بدن آن‌ها رشد می‌کنند. انگل‌های داخلی ممکن است در سیستم خون، عضله، کبد، دستگاه گوارش و یا مغز حیوان زندگی کنند.

 

انگل‌های خارجی در بدن سگ چیست؟ و برای جلوگیری از آنها چه کنم؟

انگل خارجی مانند کک، کنه و شپش بر روی پوست و موی حیوان زندگی می‌کند. رعایت بهداشت و جلوگیری از انتقال آن توسط حیوان آلوده، از روش‌های جلوگیری از ابتلا به این نوع انگل است.

اگر به انگل داشتن سگم مشکوک شدم چه زمان باید او را به دامپزشکی بیاورم؟

بهترین کار در زمان بروز نشانه‌های انگل در سگ، این است که حیوان را سریع‌تر به دامپزشکی برسانید یا از خدمات دامپزشک در محل استفاده کنید.

سخن پایانی

جمع‌بندی مقاله

سگ‌ها بدون شک از بامزه‌ترین رفقای ما هستن؛ اما سرپرستی اون‌ها مسئولیت داره. قبل از اینکه یه سگ رو به خونتون بیارید، مطمئن بشید که «انگل‌تراپی» شده باشه و در طول زندگیش هم به صورت دوره‌ای این کار رو تکرار کنید. انگل‌های پوستی و گوارشی می‌تونن حسابی کیفیت زندگی هاپوتون رو پایین بیارن؛ پس همیشه چشم به زنگ علائم غیرمعمول باشید.

اگه تازگی‌ها پت شما رفتارهای عجیبی مثل خاراندن زیاد یا بی‌اشتهایی پیدا کرده، توی بخش کامنت‌ها برامون بنویسید تا کارشناس‌های پت‌بوم خیلی سریع راهنمایی‌تون کنن!