یبوست گربه چیست؟

یبوست به تجمع غیرطبیعی مدفوع داخل روده بزرگ و سخت شدن عمل دفع گفته می‌شه. این وضعیت ممکنه باعث بشه تعداد دفعات دفع مدفوع کمتر بشه یا حتی مدفوعی دفع نشه. وقتی این اتفاق می‌افته، مدفوع داخل روده بزرگ باقی می‌مونه.

از اونجایی که یکی از وظایف اصلی روده بزرگ جذب آبه، مدفوعی که داخل روده می‌مونه کم‌کم آب خودش رو از دست می‌ده و سفت و خشک می‌شه. در نتیجه دفعش سخت‌تر از قبل می‌شه. گربه‌هایی که دچار یبوست می‌شن معمولاً برای دفع زور می‌زنن و در نهایت ممکنه دچار درد شکمی بشن.

بعضی از گربه‌هایی که یبوست دارن ممکنه به خاطر زور زدن زیاد، مقدار کمی مایع یا خون دفع کنن. گاهی این مایع با اسهال اشتباه گرفته می‌شه، اما باید در نظر داشت که خروج این مایع به معنی دفع طبیعی مدفوع نیست و همچنان احتمال یبوست وجود داره.

شکل های مدفوع گربه

مدفوع سالم گربه چه شکلی است؟

مدفوع سالم معمولاً نه خیلی نرمه و نه خیلی سفت و اغلب به شکل استوانه‌ای یا رولت دیده می‌شه. رنگ مدفوع سالم معمولاً قهوه‌ای تیره‌ست، اما نباید بیش از حد تیره باشه؛ چون مدفوع متمایل به سیاه می‌تونه نشونه وجود خون باشه. از طرف دیگه، مدفوع خیلی روشن هم ممکنه نشونه مشکلات جدی‌تری مثل بیماری‌های کبدی باشه.

همچنین یبوست می‌تونه نشون بده که بدن گربه با کم‌آبی مواجه شده. کم‌آبی بدن یکی از مشکلات مهم و خطرناکه. اگه مدفوع گربه به‌جای حالت طبیعی، کوچک و سفت باشه، بهتره حتماً با دامپزشک مشورت بشه.

مدت زمان مدفوع نکردن گربه‌ها

بیشتر گربه‌ها تقریباً هر ۲۴ تا ۳۶ ساعت یک‌بار مدفوع می‌کنن. اگه تعداد دفعات دفع کمتر بشه، یا موقع دفع فشار زیادی وارد بشه، یا هیچ مدفوعی داخل ظرف مخصوص دیده نشه، احتمال یبوست وجود داره.

اگه تأخیر در دفع مدفوع فقط گاهی اتفاق بیفته، معمولاً جای نگرانی زیادی نیست؛ اما اگه این اتفاق به یک روند همیشگی تبدیل بشه یا بیشتر از ۴۸ تا ۷۲ ساعت از آخرین دفع گذشته باشه، بهتره با دامپزشک تماس گرفته بشه.

تمام اطلاعات این مدلی رو توی کتاب راهنمای نگهداری از گربه براتون آوردیم.

📘 کتاب الکترونیکی 101 نکته ضروری برای مراقبت از گربه‌ها!

میخوای گربه مغرور و مرموزت رو بهتر بشناسی؟ اصلا میخوای بدونی گربه، بدرد خونت می‌خوره یا نه؟ پس این ایبوک خوراک خودته!😻

تو این ایبوک ما 101 نکته کوچیک و بزرگ، در مورد: مراقبت،نگهداری و نحوه بازی و تعامل با گربه‌ها نوشتیم که اگه گربه داری یا قصدشو داری که یکیشون رو بگیری، خوندنش برات لازمه!😉

کتاب الکترونیکی 101 نکته ضروری برای مراقبت از گربه‌ها!

یبوست گربه در چه سنی رایج‌تر است؟

با اینکه یبوست می‌تونه در هر سنی برای گربه‌ها اتفاق بیفته، اما بیشتر در گربه‌های بالغ و میان‌سال دیده می‌شه.

علائم یبوست گربه

علائم اصلی یبوست در گربه‌ها عبارتند از:

مدفوع خشک و سفت (داخل یا خارج از جعبه مدفوع)

به‌طور معمول مدفوع باید قهوه‌ای پررنگ باشه و ظاهر مناسبی داشته باشه. مدفوع سالم باید به اندازه کافی رطوبت داشته باشه تا کمی به خاک داخل ظرف بچسبه. گربه‌هایی که یبوست دارن ممکنه مدفوعی خیلی خشک و سفت داشته باشن. همچنین ممکنه به خاطر درد و ناراحتی، دفع مدفوع رو نصفه‌کاره رها کنن و بقیه کارشون رو خارج از ظرف انجام بدن.

بنابراین اگه دیده بشه که گربه تمایلی به استفاده از ظرف مخصوص خودش نداره و مدفوع رو جای دیگه‌ای دفع می‌کنه، یکی از احتمال‌ها می‌تونه یبوست باشه.

دامپزشک آنلاین پت بوم برای مشاوره گربه ها
دامپزشکان آنلاین هستند

مشاوره آنلاین دامپزشکی پت بوم!

دامپزشکان آنلاین هستند

نگران سلامت گُربت هستی؟ ما اینجاییم تا کمکت کنیم!

تیم دامپزشکان پت بوم با تجربه و دانش کافی، آماده‌اند تا هر مشکلی که برای گربه عزیزتون پیش اومده رو برطرف کنن.

همین حالا با دامپزشک صحبت کن!

ناله کردن و زور زدن در جعبه بستر یا اجتناب از آن به طور کلی

یکی دیگه از نشونه‌های یبوست اینه که گربه موقع استفاده از ظرف خاک ناله کنه یا فشار زیادی بیاره. بعضی وقت‌ها هم ممکنه چند بار وارد ظرف بشه و دوباره از اون خارج بشه، بدون اینکه موفق به دفع مدفوع بشه.

ممکنه گربه زور بزنه اما هیچ مدفوعی دفع نکنه. ناراحتی و بی‌قراری موقع استفاده از ظرف خاک می‌تونه نشونه مشکلات جدی دستگاه گوارش هم باشه. به همین خاطر در صورت مشاهده این علائم بهتره با دامپزشک مشورت بشه.

سایر علائم

یبوست در واقع خودش می‌تونه نشونه‌ای از یک مشکل دیگه باشه. به همین دلیل ممکنه هم‌زمان علائم دیگه‌ای هم دیده بشه، از جمله:

  • حالت تهوع
  • کاهش اشتها
  • استفراغ
  • کم یا زیاد آب خوردن
  • افزایش دفعات ادرار
  • کاهش وزن
  • تحلیل عضلات
  • مشکل در پریدن
  • خشک و سفت راه رفتن
  • قایم شدن

در صورت مشاهده هر کدوم از این نشونه‌ها بهتره موضوع با دامپزشک مطرح بشه.

دیگه به کلینیک نرو! به جاش
دامپزشک رو به خونـت بیار!

دیگه نیازی نیست تو این ترافیک و دود و دم🚗، پت دلبندتون رو تو باکس بذارین و با خودتون به کلینیک ببرین!

فقط کافیه روز و ساعت دلخواهتون رو مشخص کنین، تا دامپزشکان پت‌بوم با کامل‌ترین تجهیزات ممکن بیان دمِ در خونه‌تون! 🏡

درخواست دامپزشک در محل
رزرو دامپزشک در محل پت بوم

علت یبوست گربه

گربه‌ها ممکنه به دلایل مختلفی دچار یبوست بشن؛ از شرایط استرس‌زا گرفته تا بیماری‌های مختلف. بهتره حداکثر ظرف ۲۴ ساعت وضعیت توسط دامپزشک بررسی بشه تا احتمال وجود بیماری‌های زمینه‌ای مشخص بشه.

مسائل مربوط به جعبه دفع مدفوع

گاهی اوقات یبوست از مشکلات مربوط به ظرف خاک شروع می‌شه. ممکنه ظرف به اندازه کافی تمیز نباشه یا دسترسی بهش سخت باشه. حتی ممکنه محیط اطراف ظرف باعث ترس گربه بشه؛ مثلاً هم‌زمان با ورودش صدای بلند ماشین لباسشویی یا وسیله دیگه‌ای شنیده بشه.

راهنمای خرید و نظافت ظرف خاک گربه برای سرپرستان این پت

در چنین شرایطی ممکنه گربه از استفاده از ظرف خاک خودداری کنه. برای کمک به حل این مشکل بهتره موارد زیر در نظر گرفته بشه:

  • انتقال ظرف به محیطی آروم و کم‌صدا
  • دور نگه داشتن ظرف از محل غذا، آب و جای خواب
  • تمیز کردن منظم‌تر ظرف برای کاهش بو
  • قرار دادن ظرف در محلی که دسترسی بهش راحت‌تر باشه
ایجاد یبوست گربه بدلیل کثیف بودن جعبه دفع مدفوع

کمبود آب بدن

یکی از علت‌های رایج یبوست، کم نوشیدن آبه. گاهی بی‌میلی به آب خوردن به مشکلاتی مثل درد دهان، محدودیت حرکتی یا ناراحتی‌های گوارشی مربوط می‌شه.

بهتره ابتدا این موارد توسط دامپزشک بررسی بشن. علاوه بر اون می‌شه راهکارهای زیر رو هم امتحان کرد:

  • فراهم کردن آب تازه در چند نقطه مختلف خانه
  • استفاده از آب‌خوری‌های فواره‌ای
  • امتحان کردن ظرف‌هایی با جنس متفاوت مثل شیشه، سرامیک یا فلز
  • تمیز کردن مداوم ظرف آب

بیماری زمینه‌ای

بیماری‌های مختلفی می‌تونن باعث یبوست بشن. بعضی از مهم‌ترین اون‌ها عبارت‌اند از:

  • بیماری کلیوی
  • دیابت
  • پرکاری تیروئید

هر نوع زور زدن غیرطبیعی داخل ظرف خاک باید جدی گرفته بشه؛ چون این بیماری‌ها در صورت درمان نشدن ممکنه عوارض جدی ایجاد کنن.

انسداد

گاهی اوقات اسباب‌بازی، تکه‌ای از وسایل خانه یا هر جسم غیرخوراکی دیگه‌ای ممکنه داخل روده گیر کنه و باعث انسداد بشه. وقتی این اتفاق بیفته، دفع مدفوع با مشکل مواجه می‌شه و وضعیت می‌تونه خیلی جدی باشه.

اگه گربه هر کدوم از علائم زیر رو داشته باشه، باید فوراً توسط دامپزشک معاینه بشه:

  • استفراغ
  • بی‌حالی
  • غذا نخوردن
  • متورم شدن شکم
  • تمایل نداشتن به دراز کشیدن
  • تب یا پایین بودن دمای بدن

ناتوانی در ادرار کردن هم یک وضعیت اورژانسی محسوب می‌شه و باید در سریع‌ترین زمان ممکن بررسی و درمان بشه.

عدم ورزش کافی

کم‌تحرکی هم می‌تونه یکی از دلایل یبوست باشه. بهتره هر روز حداقل ۱۰ تا ۱۵ دقیقه بازی و فعالیت تعاملی برای گربه در نظر گرفته بشه.

راهکارهای زیر می‌تونن به افزایش فعالیت کمک کنن:

  • استفاده از درخت گربه برای بالا رفتن و کشف محیط (راهنمای خرید اسکرچر گربه)
  • استفاده از اسباب‌بازی‌هایی که شبیه طعمه هستن
  • استفاده از اسباب‌بازی‌های هوشمند و متحرک
  • انتخاب بازی‌هایی که برای گربه جذاب‌تر و سرگرم‌کننده‌ترن (معرفی 11بازی با گربه)

البته باید مراقب بود گربه از سازه‌های خیلی بلند یا ناایمن بالا نره.

گربه در حال لیس زدن پنجه ها خود

مگاکولون

مگاکولون یکی از شایع‌ترین علت‌های یبوست شدید در گربه‌هاست. در این وضعیت، روده بزرگ بیش از حد گشاد و ضعیف می‌شه و دیگه توانایی کافی برای خارج کردن مدفوع رو نداره.

این مشکل ممکنه به علت اختلالات عصبی، مشکلات عضلات دیواره روده یا ترکیبی از هر دو ایجاد بشه.

مگاکولون می‌تونه به‌عنوان یک بیماری مستقل ایجاد بشه یا در نتیجه یبوست طولانی‌مدت به وجود بیاد. وقتی مدفوع برای مدت طولانی داخل روده باقی بمونه، روده بزرگ به‌مرور کشیده و گشاد می‌شه و توانایی انقباض طبیعی خودش رو از دست می‌ده.

در این شرایط، مدفوع داخل روده بزرگ جمع می‌شه و دفع اون سخت‌تر و سخت‌تر می‌شه.

گلوله‌های مویی

گربه‌ها برای تمیز کردن بدنشون مدام خودشون رو لیس می‌زنن. روی زبان اون‌ها برجستگی‌های کوچکی وجود داره که موهای شل رو جمع می‌کنه و در نهایت این موها بلعیده می‌شن.

بیشتر این موها بدون مشکل از دستگاه گوارش عبور می‌کنن، اما بعضی وقت‌ها مقداری از موها داخل معده باقی می‌مونن و کم‌کم تبدیل به گلوله مویی می‌شن. این گلوله‌ها معمولاً با استفراغ از بدن خارج می‌شن.

اما اگه گلوله مویی دفع نشه و داخل دستگاه گوارش باقی بمونه، ممکنه باعث یبوست یا حتی انسداد روده بشه؛ مشکلاتی که در بعضی موارد می‌تونن بسیار خطرناک باشن.

درمان یبوست گربه توسط دامپزشک

نحوه تشخیص یبوست گربه توسط دامپزشک

اول از همه دامپزشک درباره سابقه مشکل سؤال می‌کنه و اطلاعاتی مثل زمان شروع علائم، شدت اون‌ها و سایر موارد مرتبط بررسی می‌شن.

ارائه توضیحات کامل اهمیت زیادی داره؛ چون زور زدن داخل ظرف خاک فقط مختص یبوست نیست و ممکنه به مشکلات دستگاه ادراری یا حتی اسهال هم مربوط باشه.

بعد از گرفتن شرح حال، معاینه فیزیکی انجام می‌شه. در خیلی از موارد دامپزشک می‌تونه مدفوع سفت تجمع‌یافته داخل روده بزرگ رو لمس کنه، هرچند این موضوع همیشه امکان‌پذیر نیست.

در مرحله بعد معمولاً تصویربرداری با اشعه ایکس توصیه می‌شه تا شدت یبوست مشخص بشه و بهترین روش درمان انتخاب بشه.

گاهی هم برای بررسی بیماری‌های زمینه‌ای، انجام آزمایش خون ضروریه.

درمان یبوست گربه توسط دامپزشک

روش درمان به علت اصلی یبوست بستگی داره. برای مثال اگه انسداد یا توده‌ای داخل روده بزرگ وجود داشته باشه، ممکنه جراحی لازم باشه.

در بسیاری از موارد، درمان اولیه شامل تنقیه و خارج کردن مدفوع توسط دامپزشکه. این کار معمولاً با کمک داروی آرام‌بخش یا بی‌حسی انجام می‌شه.

همچنین در خیلی از موارد، مایع‌درمانی وریدی برای جبران کم‌آبی بدن و اصلاح تعادل مایعات ضروریه؛ چون کم‌آبی می‌تونه یبوست رو شدیدتر کنه.

اگه یبوست به‌صورت مکرر برگرده یا به یک مشکل مزمن تبدیل بشه، ممکنه نیاز به تغییر رژیم غذایی یا مصرف دارو وجود داشته باشه.

بهترین رژیم برای چنین گربه‌ای اونیه که تحت نظر دامپزشک آماده بشه.

با برنامه غذایی اختصاصی🎯، سلامت گربت رو بیمه کن!

از قدیم گفتن، کار رو باید به کاردونش سپرد! 😺 دامپزشکان تغذیه پت بوم اینجا هستن تا یه برنامه غذایی کاملاً:

  • 🐾 شخصی‌سازی شده: متناسب با وزن و ویژگی‌های گربت نوشته میشه
  • 🍎 بالانس شده: تمام مواد مغذی مورد نیاز گربتون رو به اندازه مناسب تأمین می‌کنه
  • آسان: به طوری که یه آقا به راحتی از پس درست کردنشون برمیاد!
  • 💰 اقتصادی: با توجه به بودجه شما نوشته میشه و قیمت تمام‌شدش از غذای خارجی کمتره

برای شما و گربه دلبندتون آماده کنن.

همین حالا برنامه اختصاصی گربت رو بگیر!
برنامه غذایی اختصاصی برای گربه ها برنامه غذایی اختصاصی برای گربه ها

برای نرم کردن مدفوع و کمک به حرکات طبیعی روده، درمان‌های مختلفی در دسترسه. در موارد خفیف معمولاً رژیم‌های پرفیبر، نرم‌کننده‌های مدفوع یا ملین‌ها می‌تونن مؤثر باشن.

در موارد شدیدتر ممکنه داروهایی تجویز بشه که انقباضات روده بزرگ رو تحریک می‌کنن تا دفع مدفوع راحت‌تر انجام بشه.

به‌طور ایده‌آل، بهتره گربه حداقل یک روز در میون دفع مدفوع داشته باشه.

گاهی با گذشت زمان ممکنه اثربخشی بعضی داروها کمتر بشه و نیاز به تغییر دوز یا تغییر برنامه درمانی وجود داشته باشه.

بدون مشورت دامپزشک نباید هیچ تغییری در داروها یا روند درمان ایجاد بشه.

چه زمانی جراحی لازم است؟

اگه مگاکولون ایجاد شده باشه یا یبوست به حدی شدید باشه که درمان‌های دارویی نتیجه مطلوبی نداشته باشن، ممکنه جراحی توصیه بشه.

در این شرایط معمولاً بخشی از روده بزرگ که عملکرد طبیعی خودش رو از دست داده برداشته می‌شه. این جراحی با نام کولکتومی جزئی یا کولکتومی زیرکل شناخته می‌شه.

خوشبختانه بیشتر گربه‌ها بعد از این جراحی، با عوارض جانبی کم، زندگی طبیعی و کیفیت زندگی خوبی پیدا می‌کنن.

درمان خانگی یبوست

در ادامه چند راهکار برای کمک به کنترل و درمان یبوست در خانه آورده شده.

افزایش مصرف آب

از اونجایی که کم‌آبی باعث تشدید یبوست می‌شه، افزایش مصرف آب می‌تونه نقش مهمی در پیشگیری و بهبود این مشکل داشته باشه.

بسیاری از گربه‌ها علاقه زیادی به نوشیدن آب راکد ندارن. به همین دلیل یکی از بهترین راه‌ها برای افزایش دریافت مایعات، استفاده از غذای مرطوبه. غذای مرطوب مقدار قابل توجهی آب وارد بدن می‌کنه و احتمال یبوست رو کاهش می‌ده.

تغییر رژیم غذایی

گاهی آلرژی‌های غذایی باعث التهاب روده می‌شن و این التهاب می‌تونه یبوست ایجاد کنه.

تغییر منبع پروتئین غذا، مثل جایگزین کردن مرغ با بره یا سایر منابع پروتئینی، ممکنه به کاهش التهاب و بهبود عملکرد روده کمک کنه.

برای گربه‌هایی که حساسیت‌های غذایی بیشتری دارن، رژیم‌های محدود یا ضدحساسیت هم وجود داره.

البته باید در نظر داشت که تأثیر تغییر رژیم غذایی معمولاً فوری نیست و ممکنه ۸ تا ۱۲ هفته زمان نیاز داشته باشه.

استرس و اضطراب را به حداقل برسانید

گربه‌ها معمولاً نسبت به تغییرات محیطی حساس هستن. ورود حیوان جدید، اسباب‌کشی، تغییر برنامه روزانه، سروصداهای ساختمانی یا حتی پارس سگ جدید همسایه می‌تونه باعث استرس بشه.

گاهی علت استرس واضح و گاهی پنهانه.

برای کاهش اضطراب می‌شه از موارد زیر کمک گرفت:

  • داروهای تجویزشده توسط دامپزشک
  • فرومون‌های آرام‌بخش مانند Feliway
  • مکمل‌های آرام‌بخش
  • برخی گیاهان دارویی

به گربه خود در حفظ وزن سالم کمک کنید

چاقی یکی از عواملیه که می‌تونه باعث التهاب روده و کاهش سرعت حرکات گوارشی بشه.

وقتی حرکت روده کند می‌شه، آب بیشتری از مدفوع جذب می‌شه و مدفوع سفت‌تر می‌شه. در موارد شدید، چربی‌های اضافی شکم حتی ممکنه از نظر فیزیکی مانع عبور طبیعی مدفوع بشن.

دامپزشک می‌تونه مشخص کنه که آیا گربه نیاز به کاهش وزن داره یا نه و در صورت نیاز برنامه غذایی مناسب پیشنهاد بده.

به غذای گربه خود فیبر و پروبیوتیک اضافه کنید

پروبیوتیک‌ها همون باکتری‌های مفیدن که به حفظ سلامت روده کمک می‌کنن.

روده سالم، مدفوع رو راحت‌تر جابه‌جا می‌کنه و باعث نرم‌تر موندن اون می‌شه. در نتیجه احتمال یبوست کاهش پیدا می‌کنه.

فیبر هم غذای باکتری‌های مفید روده محسوب می‌شه و به حرکت طبیعی مدفوع کمک می‌کنه. همچنین باعث حفظ آب بیشتر در روده می‌شه.

منابع مختلفی برای تأمین فیبر وجود دارن، از جمله:

  • پوسته پسیلیوم
  • سبوس گندم

گاهی از کدوحلوایی کنسروی هم استفاده می‌شه، اما مقدار فیبر اون چندان زیاد نیست و قند نسبتاً بالایی داره؛ بنابراین همیشه بهترین انتخاب محسوب نمی‌شه.

البته دستگاه گوارش گربه‌ها با انسان‌ها تفاوت‌هایی داره و رژیم پرفیبر همیشه بهترین راه‌حل نیست. در بعضی موارد حتی رژیم کم‌فیبر نتیجه بهتری می‌ده.

به همین دلیل قبل از اضافه کردن فیبر به رژیم غذایی، بهتره با دامپزشک مشورت بشه.

کنترل یبوست گربه

بهتره دفعات دفع و وضعیت مدفوع حداقل دو بار در هفته بررسی بشه و بعد از پایدار شدن شرایط، هر یک تا دو هفته یک‌بار تحت نظر قرار بگیره.

اگه مدفوع خیلی خشک و سفت باشه یا گربه هنگام دفع زور بزنه، بهتره با دامپزشک تماس گرفته بشه.

همچنین باید مراقب سایر نشونه‌های یبوست بود. حتی در صورت مشاهده اسهال هم بهتره موضوع بررسی بشه، چون اسهال می‌تونه به‌سرعت باعث کم‌آبی بدن بشه.

یبوست گربه از چه زمانی نگران‌کننده است؟

اگر بیش از ۴۸ تا ۷۲ ساعت دفع مدفوع انجام نشود یا گربه هنگام دفع به‌شدت زور بزند، مراجعه به دامپزشک ضروری است.

شایع‌ترین علت یبوست در گربه‌ها چیست؟
کم‌آبی بدن، رژیم غذایی نامناسب، کم‌تحرکی و برخی بیماری‌های زمینه‌ای از شایع‌ترین علل یبوست هستند.
آیا غذای مرطوب به پیشگیری از یبوست کمک می‌کند؟
بله، غذای مرطوب با افزایش دریافت آب می‌تواند احتمال بروز یبوست را کاهش دهد.
آیا یبوست گربه همیشه نیاز به درمان دارویی دارد؟
خیر، در موارد خفیف ممکن است با اصلاح تغذیه، افزایش مصرف آب و رفع عوامل زمینه‌ای برطرف شود، اما تشخیص نهایی باید توسط دامپزشک انجام شود.

جمع‌بندی مقاله

سخن پایانی

یبوست یکی از مشکلات نسبتاً رایج در گربه‌هاست و ممکنه بسیاری از گربه‌ها حداقل یک بار در طول زندگی خودشون اون رو تجربه کنن.

اگه این مشکل به‌صورت مقطعی اتفاق بیفته، معمولاً با رعایت اصول نگهداری و مراقبت در خانه قابل کنترل خواهد بود.

اما اگه یبوست به‌طور ناگهانی، مکرر یا طولانی‌مدت ایجاد بشه، بهتره حتماً از دامپزشک کمک گرفته بشه تا علت اصلی مشخص و درمان مناسب شروع بشه.

هر سوالی داشتین بپرسین!

محتوای این مقاله صرفا برای افزایش اطلاعات عمومی شماست و به منزله تجویز دامپزشک نیست.