بعضی از بیماریها در سطح جهانی شیوع دارن و تهدید مهمی برای جامعهی جهانی محسوب میشن؛ به این دلیل که اگر این بیماریها تو مرغداریها و پرورشگاههای صنعتی زیاد بشن، میتونن به یک فاجعه بزرگ تبدیل شن. یکی از این بیماریها، بیماری نیوکاسل پرندگان است. اگر میخواهید در مورد این بیماری بیشتر بدونید، با ما در ادامه مقاله همراه باشین تا توضیحات کامل رو بخونین.
بیماری نیوکاسل چیست؟
بیماری نیوکاسل عفونت طیور اهلی و سایر گونههای پرندگانه که توسط سویههای بدخیم پارامیکسوویروس پرندگان نوع یک ایجاد میشه. بیماری نیوکاسل یک نگرانی ایمنی غذایی یا بهداشت عمومی نیست. بیماری نیوکاسل ویروسی قادر به ایجاد یک بیماری ویرانگر در طیور اهلیه که پیامدهای اجتماعی و اقتصادی گستردهای داره. این یک مشکل جهانیه که در درجه اول به عنوان یک بیماری حاد تنفسی ظاهر میشه. با این حال، افسردگی، علائم عصبی، یا اسهال ممکنه شکل بالینی غالب این بیماری باشه.
اگه علاقه دارین در مورد بیماریهای تنفسی پرندگان بیشتر بدونید، این مقاله به شما پیشنهاد میشه: 4 بیماری تنفسی پرندگان، علائم، تشخیص و درمان
شدت نیوکاسل به نوع ژنتیکی ویروس آلوده کننده و حساسیت میزبان بستگی داره. هیچ درمانی برای بیماری نیوکاسل وجود نداره و در بسیاری از کشورها، پرندگان آلوده و حساس در مجاورت شیوع بیماری معدوم میشن تا از انتقال بیماری جلوگیری بشه.
پیشگیری از طریق واکسیناسیون و امنیت زیستی دقیق انجام میشه. آزمایش پی سی آر، آزمون انتخابی برای تشخیص آر ان ای ویروسی نیوکاسل بدخیم و تایید عفونت در پرندگان با علائم بالینی بیماریه.
علائم بیماری نیوکاسل پرندگان چیست؟
هیچ علائم بالینی مشخصی برای بیماری نیوکاسل وجود نداره. شروع اون سریعه و علائم در سراسر جمعیت در اوایل ۲ روز (به طور متوسط ۴-۶ روز) پس از قرار گرفتن در معرض ویروس نیوکاسل ظاهر میشه. اگر راه مدفوعی یا دهانی راه اصلی انتقال باشه، به ویژه برای پرندگان در قفس، انتقال کندتره. پرندگان جوان بیشتر مستعد ابتلا هستن. علائم بالینی مشاهده شده به این بستگی داره که آیا ویروس آلوده کننده تمایل به کدام سیستم تنفسی و گوارشی (ویسروتروپیک) یا سیستم عصبی (نوروتروپیک) داره.
علائم بالینی عفونت با نیوکاسل در پرندگان عبارتند از:
- بی حالی
- بی اشتهایی
- ناراحتی تنفسی (گاهی اوقات پرندگان صدای سوت میدهند)
- ترشح مخاطی شفاف از دهان
- دمر شدن
- مرگ ناگهانی (گاهی اوقات تنها یافته از بیماری است.)
- تا صد در صد عوارض و مرگ و میر
بعضی موقعها اطراف چشم و سر متورم میشن. تاج پرنده ممکنه به دلیل هیپوکسی (کمبود اکسیژن) آبی بشه و یه زمانهایی گونهها باعث خونریزی میشن. پرندگانی که در طی چند روز پس از آلودگی نمیمیرن ممکنه اسهال مایل به سبز آبکی داشته باشن و علائم عصبی از جمله لرزش، پیچ خوردگی گردن (تورتیکولی) و اپیستوتونوس ( نوعی اسپاسم غیر طبیعی به دلیل بیماری) رو نشون بدن.
تولید تخم ممکن است به طور کامل متوقف شود. تخمها ممکن است از نظر رنگ، شکل یا سطح غیرعادی باشند و دارای آلبومین( از مواد سازنده تخم) آبکی باشند (ممکن است تنها علامت در مرغهای کاملاً واکسینه شده باشد). پرندگانی که به خوبی واکسینه شدهاند ممکن است به غیر از کاهش تولید تخم، از نظر بالینی طبیعی به نظر برسند. با این حال، این پرندگان ویروس را در بزاق و مدفوع دفع میکنند. پرندگان ضعیف که واکسینه شدهاند، ممکن است علائم عصبی را 10 تا 14 روز پس از عفونت نشان دهند و ممکن است بهبود یابند.
یافتههای بالینی عفونت با سویهای از بیماری نیوکاسل در جوجهها شامل ناراحتی تنفسی همراه با عطسه، سرفه و ترشحات بینی است. علائم تنفسی ممکن است با علائم عصبی همراه باشند، اما معمولاً به شرح زیر است:
- لرزش و تشنج
- فلج بالها و پاها
- تورتیکولی ( چرخش گردن)
- چرخش با اسپاسم کلونیک (پرشهای عضلانی تکرار شونده)
- فلج کامل
- تا صد در صد عوارض و پنجاه درصد مرگ و میر (تا نود درصد در پرندگان جوان)
علائم بالینی عفونت جوجه ها با سویهی دیگری از نیوکاسل عبارتند از:
- علائم تنفسی همراه با نفس نفس زدن، سرفه، عطسه و خس خس در پرندگان جوان
- کاهش تولید تخم مرغ که در عرض چند هفته به حالت عادی باز میگردد.
- علائم عصبی در موارد طولانی
- مرگ و میر کم (ممکن است در پرندگان جوان بیشتر باشد.)
تشخیص بیماری نیوکاسل به چه صورت است؟
علائم بالینی و ضایعات درشت بافتی ناشی از عفونت با ویروس بدخیم نیوکاسل اختصاصی نیستن و بنابراین نمیتونه به تنهایی برای تشخیص بیماری نیوکاسل از اونها استفاده کرد. برای تشخیص بیماری نیوکاسل، تایید آزمایشگاهی لازمه.
- جداسازی ویروس بیماری نیوکاسل
- تشخیص آر ان ای ویروس نیوکاسل
- تشخیص آنتی بادیهای اختصاصی ویروس نیوکاسل
آزمایشگاههای مرجع از آنالیز توالی نوکلئوتیدی برای تشخیص تفاوتهای ژنتیکی برای مقایسه سویههای شیوعهای مختلف و شناسایی منبع آن عفونتها استفاده میکنن.
انتقال بیماری نیوکاسل بین پرندگان به چه صورت است؟
پرندگان آلوده ویروس را در هوای بازدمی، ترشحات تنفسی و مدفوع دفع میکنن. ویروس در طول دوره کمین، در مرحله بالینی، و برای یک دوره متفاوت اما محدود در طول دوره نقاهت دفع میشه. ویروس همچنین ممکنه در تمام قسمتهای لاشه و در تخم هایی که در طول عفونتهای حاد ویروس نیوکاسل گذاشته شدهاند، وجود داشته باشه.
روشهای اصلی انتقال عبارتند از:
- حرکت پرندگان آلوده: طیور، پرندگان وحشی، اگزوتیک و خانگی، پرندگان مسابقهای و نمایشی
- جابجایی محصولات طیور
- جابجایی افراد و تجهیزات یا بستر آلوده (راه اصلی انتقال ویروس بین گلههای طیور و مزارع)
انتقال از طریق جابجایی خوراک و وسایل نقلیه آلوده و از طریق واکسنهای ضعیف غیرفعال شده نقش کمتری در انتقال ویروس دارن اما مستند شدهان.
چگونه از بیماری نیوکاسل جلوگیری کنیم؟
هیچ دارویی بر روند عفونت ویروسی بیماری نیوکاسل تاثیری نشان نداده و درمان با داروهای ضد ویروسی توصیه نمیشه. در مورد پرندگان تحت تأثیر ویروس نیوکاسل، مراقبتهای حمایتی با داروهای ضد میکروبی در برابر عفونتهای ثانویه ممکنه علائم بالینی و عوارض و مرگ و میر را کاهش بده. پیشگیری از بیماری نیوکاسل از طریق امنیت زیستی و واکسیناسیون به دست میاد.
امنیت زیستی
تمرین ایمنی زیستی سخت و اجرای استراتژیها برای جلوگیری از ورود (یا انتقال) ویروس نیوکاسل به محوطه طیور، اقدامات پیشگیرانه و مداخلهای کارآمد هستن. روشهای معمول ضد عفونی، کیفیت خوراک و آب و مدیریت آفات و بستر باید به درستی کنترل بشه.
بسیاری از کشورها با از بین بردن پرندگان آلوده و حساس در یک منطقه کنترل شده برای جلوگیری از انتقال بیشتر بیماری، مهار شیوع بیماری را انجام میدن. در صورت مشکوک بودن به عفونت نیوکاسل باید بلافاصله به مقامات مربوطه اطلاع داده بشه. مقررات مربوط به واردات پرندگان زنده و محصولات طیور، به ویژه از مناطق بومی، کنترل انتقال بین المللی نیوکاسل را تسهیل میکنن.
واکسیناسیون
واکسنها برای جوجهها، بوقلمونها و کبوترها در دسترسه و برای القای پاسخ آنتیبادی استفاده میشن. متأسفانه واکسنهای نیوکاسل ایمنی کامل ایجاد نمیکنن و در بسیاری از مناطق جهان از واکسنها برای جلوگیری از تلفات ناشی از بیماری و مرگ استفاده میشه.
در حالی که تعداد گزارشهای فزایندهای مبنی بر شیوع بیماری نیوکاسل در طیور واکسینه شده وجود داره، واکسنهای تایید شده از علائم بالینی بیماری در شرایط تجربی جلوگیری میکنن. آنتیبادیهای مادری که بهطور غیرفعال منتقل شدهاند از ایمنسازیهای قبلی بر واکسیناسیون علیه نیوکاسل تأثیر میگیرن و پروتکلهای واکسیناسیون با تقویتکنندههای متعدد باید با دقت و به درستی طراحی بشن. شرایط صحرایی و محیطی، و همچنین عفونتهای همزمان، ممکنه بر پاسخ ایمنی به واکسیناسیون تأثیر منفی بذاره.
آیا انسانها نیز تحت تاثیر بیماری نیوکاسل قرار میگیرند؟
انسانها به طور معمول تحت تاثیر بیماری نیوکاسل قرار نمیگیرن، اما افرادی که در تماس مستقیم با پرندگان آلوده هستند ممکنه دچار عفونت چشمی بسیار کوتاه مدت بشن که بدون درمان هم از بین میرن.
سخن پایانی
همانطور که گفتیم بیماری نیوکاسل توسط سویههای بدخیم پارامیکسوویروس پرندگان نوع ۱ (معروف به ویروس بیماری نیوکاسل) ایجاد میشه. تایید آزمایشگاهی برای تشخیص بیماری مورد نیازه. علائم بالینی شامل ناراحتی سیستم تنفسی و اغلب عصبی و همچنین تورم در سر هستند. بیماری نیوکاسل با واکسیناسیون در طیور تجاری با موفقیت کنترل میشه، اما متاسفانه هیچ درمانی در دسترس نیست. اگر علائمی از بیماری در پرندهی خود مشاهده کردید، فوراً موضوع را با دامپزشک پت خود در میان بگذارید. در صورتی که در این زمینه سوالی داشتید، میتوانید از مشاوره دامپزشکی پلتفرم پت بوم استفاده کنید و از راهنماییهای لازم بهرهمند شوید.
منابع: msdvetmanual.com | gov.scot
دیدگاههای پت بومیها
(0) دیدگاه